"Nasz mały wspólny świat zabawy" – spotkanie przedszkolaków

W Przedszkolu nr 26 w Elblągu, przy ul. Bema 59 odbyło się spotkanie integracyjne przedszkolaków pod hasłem "Nasz mały wspólny świat zabawy", którego celem było tworzenie przyjaznego środowiska ludzi otwartych działaniom na rzecz dzieci z autyzmem i ich rodziców.

Spotkanie odbywało się w ramach realizowanej we współpracy pomiędzy Przedszkolem nr 26 w Elblągu, a Przedszkolem Specjalnym nr 1 w Elblągu innowacji organizacyjno - metodycznej pt. "Chcę być wśród was"- model pomocy dla dzieci autystycznych w nabywaniu umiejętności społecznych. Uroczystość miała charakter prezentacji zdobytych umiejętności, w której brały udział dzieci oraz ich rodzice z obu przedszkoli. W programie były m.in. występy przedszkolaków, pląsy i tańce oraz biesiada rodzinna. Część artystyczną stanowiły wiersze, piosenki oraz przygotowany specjalnie na tę okazję grecki taniec „Zorba”.

Podczas spotkania wszystkie dzieci z dumą prezentowały umiejętności zdobyte podczas trwającej w przedszkolu od kilkunastu miesięcy innowacji. Jednakże obserwatorom trudno było nie dostrzec osoby asystenta, który towarzyszył dziecku autystycznemu podczas wspólnych występów i zabaw. Rolę asystenta pełniły nauczycielki z przedszkola specjalnego: Anna Pietruszyńska oraz Małgorzata Urbańska.

Realizowana od 10 miesięcy we współpracy innowacja organizacyjno – metodyczna pt.„Chcę być wśród was” – model pomocy dla dzieci autystycznych w nabywaniu umiejętności społecznych autorstwa Joanny Hanke – Bednarskiej i Małgorzaty Urbańskiej zakładała wprowadzenie osoby asystenta, który poprzez trening zachowań społecznych ułatwi dziecku autystycznemu integrację z rówieśnikami i umożliwi utrwalanie zdobytych umiejętności w warunkach integracyjnych.

W założeniu asystent przez cały czas trwania innowacji ułatwiał drogę edukacyjną dziecka i integrował z grupą rówieśniczą. Innowacja organizacyjno-metodyczna „Chcę być wśród was”(…), miała także na celu przezwyciężenie lęku przed odmiennością oraz akceptowaniem przez rówieśników zachowań specyficznych dla dzieci z autyzmem. Stanowiła więc także pewien rodzaj „lekcji tolerancji” i wzajemnego zrozumienia.

Nie sposób pominąć korzyści płynących z podjętego przedsięwzięcia dla wszystkich uczestników innowacji. Rodzice integrowali się ze sobą tworząc środowisko przyjaciół otwarte na podejmowanie wspólnych działań na rzecz dziecka z niepełnosprawnością. Dzieciom autystycznym cykliczne spotkania w ramach innowacji stworzyły okazję do wyjścia ze swojego zamkniętego świata w świat dzieci zdrowych, zwiększyły poczucie przynależności do grupy rówieśniczej. Nauczyciele obu przedszkoli obserwowali i rozpoznawali wiele obszarów integrujących dzieci autystyczne z ich zdrowymi rówieśnikami.

Trzeba podkreślić, że przebywanie dziecka autystycznego w dużej grupie rówieśniczej jest szalenie trudne, zwłaszcza w początkowej fazie. Specyfiką w kontaktach społecznych tej grupy dzieci jest zagubienie
i strach, prowadzące do ucieczki w złe zachowania. W celu ułatwienia trudnej drogi wejścia
w grupę, dziecko autystyczne potrzebuje wsparcia, którym może być osoba asystenta.

Terapeuta, który nieustannie, krok po kroku, będzie pomagał mu w nabywaniu coraz większej liczby nowych umiejętności społecznych i komunikacyjnych. Rolą asystenta jest też czuwanie nad zachowaniami społecznie akceptowanymi, a więc niwelowanie zachowań niepożądanych, które w znacznym stopniu zakłócają proces edukacji.

Asystent dziecka musi wiedzieć, jakie polecenia ma stosować wobec swojego podopiecznego, aby ten mógł zrozumieć nauczyciela prowadzącego zajęcia z grupą dzieci zdrowych. Musi wiedzieć, jak dziecko autystyczne ma nawiązać i podtrzymać kontakt wzrokowy, nawiązać i podtrzymać dialog, musi wiedzieć jak krok po kroku nauczyć dziecko autystyczne bawić się z kolegą i grupą.

Asystowanie dziecku autystycznemu na terenie przedszkola masowego stwarza wiele możliwości treningu ważnych umiejętności, które pomagają mu zaistnieć w środowisku zdrowych rówieśników. Dzieje się tak poprzez systematyczne organizowanie sytuacji zadaniowych, zabaw i pracy, w które włącza się zdrowych rówieśników.

Przedszkole nr 26, jako pierwsze przedszkole ogólnodostępne w Elblągu, włączyło się w realizację systematycznych działań innowacyjnych na rzecz dzieci z autyzmem. Pani Anna Dulczewska, dyrektor przedszkola nr 26, podjęła się trudnego zadania i stworzyła warunki do tego, aby można było doskonalić umiejętności dzieci z udziałem asystenta w warunkach integracyjnych. Zajęcia organizowane przez nauczycielki Bożenę Grzymowicz oraz Marię Poterę z grupy „Misiaczków” stworzyły bazę dla treningu zachowań społecznych w warunkach prawdziwie integracyjnych, które pozwoliły dzieciom autystycznym otworzyć się i zaufać innym.

Po niemal rocznej terapii w tak przyjaznych warunkach widoczny jest przyrost umiejętności społecznych dzieci z przedszkola specjalnego oraz zauważalna u nich swoboda zachowania. Wyraźnie zmniejszyły się stany lękowe i ucieczkowe. Obserwując tak wymierne efekty pracy, planuje się kontynuowanie we współpracy z Przedszkolem nr 26 w Elblągu działań na rzecz dziecka autystycznego w następnym roku szkolnym. Autorzy innowacji składają gorące podziękowania pani Joannie Żbikowskiej starszemu wizytatorowi Delegatury Kuratorium Oświaty w Elblągu za merytoryczną pomoc podczas realizacji działań.
Przedszkole Specjalne nr 1
[gallery=4]32265[/gallery]