Przed nami Tydzień Modlitw o Jedność Chrześcijan

Od siedemnastu lat w Elblągu i okolicznych miejscowościach chrześcijanie spotykają się na wspólnej modlitwie o jedność. Od pięciu lat spotkania te organizuje Forum Ekumeniczne. W tym roku pod hasłem "Przemienieni przez zwycięstwo Jezusa Chrystusa", pochodzącym z Pierwszego Listu św. Pawła Apostoła do Koryntian.

Ekumenizm pochodzi z języka greckiego ("oikumene", gdzie wyrażało ideę "całego tego zamieszkałego świata") i znaczy tyle, co "wszechświat". Określany jest jako ruch w obrębie chrześcijaństwa, dążący do przywrócenia pomiędzy rozlicznymi wyznaniami chrześcijańskimi pierwotnej jedności w ramach jednego, świętego, powszechnego i apostolskiego Kościoła. Nie jest "wynalazkiem" katolickim.

Początki ruchu ekumenicznego sięgają 1908 roku, kiedy to dwaj duchowni anglikańscy - Jones Spencer i Paul Watson - zainicjowali modlitwę o jedność wśród Kościołów. Paul Watson przeszedł do Kościoła katolickiego i już jako katolik szerzył ideę modlitwy o jedność chrześcijan. To samo J. Spencer czynił jako anglikanin. W duchu ekumenicznym działał też belgijski kardynał D.J. Mercier, głosząc, że zjednoczenie wyznawców Chrystusa może przyspieszyć wzajemne ich poznanie (poszczególnych Kościołów, ich tradycji), a także miłość przejawiającą się w codziennym życiu.

Starania Watsona i Spencera o popularyzację Oktawy modlitw poszły po pewnym czasie w zapomnienie. Ich myśl podjął francuski ksiądz Paul Couturier (1881-1953), twórca i prekursor ekumenizmu duchowego i doktrynalnego. Polecał modlić się o jedność, ale taką, jakiej chce Chrystus. Za główny środek prowadzący do jedności uważał on zespolenie chrześcijan w modlitwie z Chrystusem. Modlitwa ta ma łączyć się z troską o duchowe odrodzenie chrześcijan. Ks. Couturier nawoływał chrześcijan do głębokiej skruchy z powodu braku jedności, głębokiej pokory i miłości, popierając w 1935 roku Powszechny Tydzień Modlitw o Jedność Chrześcijan.

Środowisko anglikańskie w łączności z innymi wspólnotami protestanckimi doprowadziło do powstania w 1927 roku Komisji Wiara i Ustrój - międzykościelnej instytucji, skupiającej teologów badających doktryny i struktury różnych Kościołów. Jej celem było odnajdywanie jedności między Kościołami w prawdzie. Podobne działania prowadziły Międzynarodowa Rada Misyjna oraz organizacja "Życie i Praca". Doświadczenia przez nie wypracowane dały podstawę do powołania w 1948 roku Światowej Rady Kościołów z siedzibą w Genewie w Szwajcarii.

Datę tę uważa się za oficjalny początek międzywyznaniowego i międzynarodowego ruchu ekumenicznego. Jego początek nie był jednak pozbawiony trudności oraz problemów związanych z określeniem celów ekumenizmu i sposobu ich osiągnięcia. 
Obok działalności organizacji były też próby indywidualne. Jedną z nich stanowiło powstanie w 1944 roku ekumenicznej wspólnoty z Taizé, zainicjowanej przez Rogera Louisa Schutza — syna protestanckiego pastora, znanego jako brat Roger.

Od lat 50. bracia organizują tygodniowe rekolekcje ekumeniczne dla młodzieży, a od ponad 20 lat, na przełomie roku, Międzynarodowe Spotkania Młodych.
Kościół katolicki zachowywał się wstrzemięźliwie wobec rodzącego się ruchu ekumenicznego. Podobną postawę prezentował także Kościół prawosławny. Papieże przełomu XIX i XX wieku odrzucali inicjatywy nawiązania relacji ze środowiskiem protestanckim.

Znaczący wpływ na zbliżenia między Kościołami i wyznaniami położyła Światowa Rada Kościołów. Pierwsza jej sesja została oficjalnie zapoczątkowana ekumenicznym nabożeństwem sprawowanym w amsterdamskim Kościele Nieuwe Kerk 22 sierpnia 1948 r. Uczestniczyło w niej 351 delegatów, reprezentujących 147 wspólnoty kościelne, głównie protestanckie i mniejszych starożytnych Kościołów wschodnich - łącznie z 44 krajów.

Od momentu swojego powstania jednym z głównych motywów jej działania było znalezienie wspólnych wartości i definicji ekumenicznych. Kościoły członkowskie ŚRK doszły do wniosku, że podziały między chrześcijanami są skandalem i dlatego należy uczynić wszystko, aby zapanowała prawdziwa jedność, zarówno widzialna, jak i niewidzialna.

Ona ma być fundamentem sprawowania w świecie misji głoszenia Chrystusa. ŚRK uznaje też, że jeden Kościół chrześcijański ma być ponadnarodowy, ponadregionalny i ponadrasowy. Światowa Rada Kościołów zrzesza obecnie 354 Kościoły z ponad 120 krajów. Około 600 mln wiernych z różnych tradycji protestanckich, anglikańskich, prawosławnych i starokatolickich wchodzi w jej skład.

W 1960 roku papież Jan XXIII powołał Sekretariat ds. Jedności Chrześcijan, najważniejszą w Kościele katolickim instytucję zajmującej się działalnością ekumeniczną. W 1989 r. przekształcono go w Papieską Radę Popierania Jedności Chrześcijan. Sobór Watykański II w 1964 roku przyjął Dekret o ekumenizmie, określający katolickie zasady prowadzenia działalności ekumenicznej.


Symbol ekumenizmu to łódź na falach z krzyżem, a jego głównym narzędziem jest dialog i wspólna modlitwa, które mają na celu odkrywanie jedności opartej na prawdzie i miłości Chrystusa. 
Od ponad stu lat odbywa się w dniach 18-25 stycznia Tydzień Modlitw o Jedność. Chrześcijanie różnych wyznań spotykają się na całym świecie na ekumenicznych nabożeństwach, modlitwach, konferencjach i koncertach. Zwyczajem przyjętym na nabożeństwach w ramach Tygodnia Modlitw jest gościnna wymiana kaznodziei – w kościele danego wyznania kazanie wygłasza duchowny innej wspólnoty.

Od siedemnastu lat w Elblągu i w okolicznych miejscowościach chrześcijanie spotkają na wspólnej modlitwie o jedność. Od pięciu lat spotkania te organizuje Forum Ekumeniczne. W tym roku pod hasłem "Przemienieni przez zwycięstwo Jezusa Chrystusa". Tradycyjnie będzie to czas, gdy wierzący różnych wyznań przekroczą progi świątyń, kaplic i zborów, w poszukiwaniu tego co łączy, poznając siebie nawzajem, modląc się o uzdrowienie ran podziałów i zjednoczenie Kościoła.


Do wzięcia udziału we wszystkich nabożeństwach całego tygodnia zapraszają gospodarze poszczególnych kościołów oraz Forum Inicjatyw Ekumenicznych - Komitet organizacyjny Tygodnia Powszechnej Modlitwy o Jedność Chrześcijan w Elblągu, Fromborku i Mikołajkach, a w imieniu komitetu czynią to ks. dr hab. Marek Karczewski (delegat biskupa elbląskiego ds. ekumenizmu), ks. pastor komandor porucznik Marcin Pilch (ewangelik) oraz ks. pastor dr Wojciech Gajewski (zielonoświątkowiec).
Andrzej Oletzki