45% Polaków wyrzuca jedzenie – badania Banków Żywności

Aż czterech na pięciu Polaków przyznaje się do marnowania żywności w domach, a wśród produktów które najczęściej lądują w koszach są: pieczywo, wędliny, warzywa i owoce. Federacja Polskich Banków Żywności opublikowała najnowszy raport “Nie Marnuj Jedzenia 2024” na temat skali marnowania jedzenia w Polsce.

W polskich gospodarstwach domowych rocznie marnuje się prawie 3 miliony ton żywności [1] – jednocześnie, jak podaje Główny Urząd Statystyczny, aż 6,6% Polaków żyje poniżej progu ubóstwa [2].

Na potrzeby raportu “Nie Marnuj Jedzenia 2024”, Banki Żywności przeprowadziły badania na grupie 1000 osób i zapytały o zwyczaje dotyczące marnowania jedzenia.

W tegorocznym badaniu aż 45% respondentów przyznaje się do wyrzucania jedzenia przynajmniej od czasu do czasu. Wynik ten wskazuje na znaczącą skalę problemu, który ma nie tylko negatywny wpływ na domowy budżet, ale także na środowisko naturalne, przyczyniając się do marnowania zasobów i emisji gazów cieplarnianych związanych z produkcją i utylizacją żywności. Pozytywnym sygnałem, jest jednak spadek deklaracji o marnowaniu żywności aż o 11 punktów procentowych w porównaniu z 2023 rokiem, a także wysoki odsetek 45% respondentów deklarujących, że nie marnują żywności.

Marnowanie żywności to nie tylko problem ekologiczny, ale również społeczny i ekonomiczny. Raport Federacji Polskich Banków Żywności pokazuje, jak od dawna i głęboko zakorzenione jest to zjawisko – mówi Beata Ciepła, prezes zarządu Federacji Polskich Banków Żywności. – Dlatego żywność, którą jako Banki Żywności ratujemy przed zmarnowaniem, ma dla nas ogromną wartość – można ją przekazać na rzecz osób potrzebujących, costanowi kluczowy element naszej działalności. Chcemy, aby ludzie postrzegali jedzenie jako cenny zasób, który każdy powinien szanować i mądrze wykorzystywać.

Dlaczego chleb ląduje w koszu?

Częstotliwość marnowania żywności pozostaje na zbliżonym poziomie co w 2023 roku. Niestety, największy odsetek osób deklaruje, że wyrzuca żywność do kosza parę razy w miesiącu (27%). Te dane pokazują, że choć nie jest to codzienna praktyka, problem marnowania jedzenia jest nadal obecny w wielu domach. Częste marnowanie jedzenia wynika przede wszystkim z upływu terminu przydatności do spożycia, niewłaściwego planowania posiłków, nadmiernych zakupów i niewłaściwego przechowywania żywności.

Aż u dwóch trzecich respondentów w koszu ląduje pieczywo – od lat, nieprzerwanie, jest to najczęściej marnowany produkt spożywczy w Polsce. Wynik ten nie jest zaskakujący, biorąc pod uwagę krótki okres trwałości tego produktu oraz jego powszechność w codziennej diecie. Na kolejnych miejscach znalazły się wędliny (36%), warzywa (34%) oraz owoce (30%), co wskazuje na to, że produkty łatwo psujące się, wymagające odpowiedniego przechowywania i szybkiej konsumpcji, są najczęściej wyrzucane.

— Jako Lidl Polska, traktujemy zapobieganie marnowaniu żywności jako jeden z naszych priorytetów. Naszą misją jest nie tylko oferowanie produktów wysokiej jakości w niskich cenach, wyprodukowanych w sposób zrównoważony, ale także aktywne wdrażanie rozwiązań, które zmniejszą ilość wyrzucanego jedzenia. W ramach tej misji realizujemy szereg inicjatyw – od przecen produktów zbliżających się do końca terminu przydatności, przez intensywne programy edukacyjne dla klientów, aż po współpracę z organizacjami charytatywnymi, którym regularnie przekazujemy żywność — dodaje Aleksandra Robaszkiewicz, Dyrektorka ds. Corporate Affairs i CSR w Lidl Polska.

Światowy Dzień Żywności

16 października obchodzony jest Światowy Dzień Żywności. Z okazji tego wyjątkowego wydarzenia, każdego roku Federacja Polskich Banków Żywności publikuje specjalny Raport zawierający statystyki oraz badania na temat marnowania żywności w Polsce. Jego celem jest zwrócenie uwagi na rosnącą skalę wyrzucania jedzenia oraz mobilizacja do zmiany dotychczasowych postaw.

O Federacji Polskich Banków Żywności

Federacja Polskich Banków Żywności to organizacja pożytku publicznego zrzeszająca 32 Banki Żywności w całej Polsce. Każdy z nich codziennie odbiera ze sklepów i od producentów niesprzedane, dobre jakościowo produkty, które następnie trafiają do organizacji pomocowych, np. jadłodajni, Domów Pomocy Społecznej, świetlic środowiskowych, hospicjów, domów dziecka czy ośrodków wsparcia dla samotnych matek. 

Banki prowadzą także Program Operacyjny Pomoc Żywnościowa, współfinansowany ze środków UE. Tylko w 2021 r. do osób potrzebujących udało się przekazać 58 tysięcy ton artykułów spożywczych. Federacja Polskich Banków Żywności zajmuje się również edukacją i działaniami mającymi na celu wzrost społecznej świadomości nt. konsekwencji marnowania żywności i sposobów zapobiegania temu zjawisku.

[1] https://projektprom.pl/index.php/aktualnosci/67-jaka-jest-skala-marnotrawstwa-zywnosci-w-polsce-gdzie-sa-najwieksze-straty-2

[2] https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/ubostwo-pomoc-spoleczna/zasieg-ubostwa-ekonomicznego-w-polsce-w-2023-roku,14,11.html

Źródło informacji: Federacja Polskich Banków Żywności