Katarzyna Lubnauer w Elblągu: Chcemy, aby polska szkoła stała się najlepsza na świecie

– Kompas Jutra to reforma, która ma sprawić, że polska szkoła będzie najlepsza na świecie. To szkoła, która nie tylko będzie budować wiedzę, ale także rozwijać sprawczość, umiejętność wykorzystania wiedzy i praktyczne umiejętności, których teraz brakuje – mówiła w poniedziałek w Elblągu Katarzyna Lubnauer, wiceminister edukacji narodowej.

W poniedziałek, 16 lutego, w Szkole Podstawowej nr 12 im. Michała Kajki w Elblągu odbyło się spotkanie z Katarzyną Lubnauer, sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej. Wydarzenie było częścią ogólnopolskiej trasy informacyjnej Ministerstwa Edukacji Narodowej. Spotkanie, w którym uczestniczyli nauczyciele z Elbląga oraz okolicznych powiatów, miało na celu przybliżenie szczegółów nadchodzącej reformy.

– Chcemy rozmawiać z nauczycielami o reformie Kompas Jutra. To zmiana, która ma spowodować, że polska szkoła będzie naprawdę najlepsza na świecie. Szkoła, która nie tylko buduje wiedzę, ale również sprawczość, umiejętność korzystania z wiedzy, gdzie umiejętności praktyczne, których w tej chwili bardzo brakuje w polskiej szkole – mówiła Katarzyna Lubnauer, wiceminister edukacji narodowej. – Jeżeli patrzymy na polską szkołę przez pryzmat badań międzynarodowych, to widać jednoznacznie, że o ile wiedzowo jeszcze wciąż jesteśmy w górnej 1/3 tabeli, chociaż spadliśmy po pandemii bardziej niż inne kraje europejskie, o tyle w kwestii poczucia przynależności młodego człowieka do szkoły, w poczuciu zainteresowania tym, czym się uczy, widać, że nasza szkoła wypada, jako jedna z najsłabszych we wszystkich krajach Unii Europejskiej

Dodała, że reforma ma na celu rozwiązanie tych problemów. – Trzeba budować sprawczość, relacje, przynależność ucznia do szkoły, dbając przy tym o jakość wiedzy. Polska szkoła ma być wymagająca, ale przyjazna. Co to oznacza? Oznacza to, że chcemy, aby komponent wiedzy, który nauczyciele naprawdę dobrze przekazują, wzbogacił się o wszystkie te praktyczne elementy, które sprawiają, że wiedza jest przekazywana w sposób dużo ciekawszy – wyjaśniała.

Podczas spotkania wiceminister omówiła również wprowadzenie nowego elementu w edukacji, jakim będą tygodnie projektowe. – Raz w roku uczniowie szkół podstawowych będą realizować projekt zespołowy, projekt, który ma charakter interdyscyplinarny i obejmuje kilka przedmiotów. Szkoły same wybiorą termin. To raz w roku, jeden tydzień, jeden projekt – zapowiedziała wiceminister.

Wprowadzone zostaną także doświadczenia edukacyjne . –W każdej podstawie programowej, oprócz informacji o charakterze wiedzowym, będą również doświadczenia edukacyjne, czyli praktyczne działania wzbogacające wiedzę. Na przedmiocie edukacji obywatelskiej w szkole podstawowej, który wszedł do szkół w 2025 roku, mogą to być działania takie jak zorganizowanie spotkania z ciekawą osobą, na przykład świadkiem historii, wypełnienie jakiegoś dokumentu potrzebnego do uzyskania dowodu osobistego lub innego zaświadczenia, udział w projekcie budżetu obywatelskiego, a także projekty społeczne – wyliczyła wiceminister.

Kolejną ważną zmianą, którą wiceminister omówiła, jest wprowadzenie modułów przedmiotowych. – Moduły przedmiotowe to pewne zagadnienia, które pojawiają się nie w jednym przedmiocie, ale przechodzą przez kilka przedmiotów równocześnie. Na przykład edukacja medialna, która pojawia się w języku polskim, edukacji obywatelskiej, informatyce czy edukacji dla bezpieczeństwa – tłumaczyła. –Moduł finansów i ekonomii, moduł kultury, moduł filozofii. Więc tych modułów jest kilka i powodują one, że widać, jak poszczególne elementy wiedzy z kilku przedmiotów się zazębiają. To też jest zmiana, która ma zasadniczy wpływ na to, jak uczyć się będą się uczniowie w przyszłości – dodała.

Harmonogram reformy

Wiceminister edukacji narodowej omówiła również terminy wprowadzenia reformy. – Właściwie niektóre rzeczy już weszły, bo to jest edukacja zdrowotna i edukacja obywatelska, które weszły 1 września 2025 roku. Również od 1 września mamy nową podstawę wychowania fizycznego. Na przykład pojawił się tam moduł bezpieczeństwa związany z przygotowaniem do testów sprawnościowych do służb, zarówno w szkole podstawowej, jak i w szkole ponadpodstawowej. W 2026 roku zmienia się podstawa programowa edukacji przedszkolnej. Będziemy w dużo mniejszym stopniu korzystać z ekranów przy realizacji podstawy programowej, szczególnie tych osobistych, jak smartfony i tablety. To zmiana, która ma opóźnić cyfrową inicjację małych dzieci – poinformowała. 

– Kolejny etap również 1 września 2026 – klasa pierwsza i czwarta szkoły podstawowej. Rok później, 1 września 2027 – pierwsza klasa szkoły ponadpodstawowej – mówiła wiceminister. Pierwsze egzaminy zgodne z nową podstawą programową to rok 2031 – matura i egzamin maturalny. Rok później – dla uczniów szkół technicznych, czyli techników – dodała. –To pokazuje, że reforma jest rozłożona na lata, ma charakter kroczący. Chciałam powiedzieć bardzo jasno: to nie jest rewolucja. Nie będziemy zmieniać struktury szkół, że chcemy to, co jest już dobrą praktyką wielu szkół, takich jak doświadczenie edukacyjne czy tydzień projektowy, wdrożyć jako standard każdej polskiej szkoły – dodała.

Katarzyna Lubnauer, dopytywana przez dziennikarzy, o wpływ reformy na organizację planów lekcji oraz przyszłość edukacji zdrowotnej wyjaśniła: – W wielu przedmiotach zmniejszamy liczbę zagadnień, co nie zmienia zakresu materiału. Na przykład w matematyce zakres pozostaje niemal taki sam, ale zmniejszona liczba zagadnień pozwala nauczycielom elastyczniej rozkładać lekcje i znaleźć miejsce na doświadczenia edukacyjne. W przypadku przedmiotów przyrodniczych, gdzie zakres doświadczeń edukacyjnych jest szczególnie duży, zwiększa się liczba godzin. Dotychczas przedmioty przyrodnicze miały 20 godzin, teraz będzie to 21 godzin. Oznacza to trzy godziny tygodniowo przyrody w klasach czwartych, piątych i szóstych w blokach, co ułatwia realizację doświadczeń edukacyjnych.

Odnosząc się do edukacji zdrowotnej, wiceminister stwierdziła: – Wszyscy chwalą edukację zdrowotną. Minister Czarnek powiedział, że takie tematy jak higiena osobista, profilaktyka czy zdrowie psychiczne są ważne i powinny być obecne w polskiej szkole. Natomiast, gdy pytamy o kontrowersje, nie potrafią wskazać, co konkretnie budzi wątpliwości. — Dlatego mówimy jasno, że pani minister Nowacka podejmie decyzję w marcu, ale będziemy dążyć do tego, by edukacja zdrowotna była przedmiotem obowiązkowym, ale w taki sposób, by nie budziła kontrowersji — zaznaczyła Lubnauer.

Na zakończenie wiceminister poinformowała dziennikarzy o aktualnym etapie legislacyjnym reformy: — Dziś dokładnie akceptowałam projekt, który idzie do komisji prawniczej, co oznacza już ostatni etap legislacyjny. Mam nadzieję, że do końca lutego projekt zostanie podpisany przez panią minister Nowacką, podobnie jak rozporządzenie o ramowych planach nauczania. To zasadniczy element reformy. Po tym, jak te dokumenty będą oficjalnie podpisane, będzie można przyjmować zgłoszenia od wydawców podręczników do szkół.