Marszałkowie apelują w Brukseli o większe wsparcie dla regionów przygranicznych

Zwiększenie pomocy de minimis dla przedsiębiorstw, wyższy poziom dofinansowania z UE i tzw. prawo do pozostania - takie postulaty zgłosili w Brukseli marszałkowie województw warmińsko-mazurskiego i podlaskiego w związku z szykowanym przez KE paktem dla wschodnich regionów przygranicznych.

Pakt, który KE ma opublikować pod koniec stycznia, obejmie w Polsce trzy województwa: lubelskie, podlaskie i warmińsko-mazurskie. Dotyczy też regionów graniczących z Rosją i Białorusią w krajach bałtyckich oraz Finlandii. W pakcie ma się znaleźć model wsparcia terytoriów, które z powodu rosyjskiej agresji stają przed specyficznymi wyzwaniami.

Marszałkowie dwóch polskich województw przygranicznych podczas konferencji prasowej w czwartek w Parlamencie Europejskim przedstawili swoje postulaty.

- Położenie województw wschodnich Unii Europejskiej przy Białorusi, przy Rosji było wiele lat temu naszym atutem. Pozwalało na współpracę gospodarczą, handel międzynarodowy, współpracę samorządów, uczelni czy szkół, a także rozwój turystyki. Dzisiaj to jest trudne sąsiedztwo - powiedział marszałek województwa podlaskiego Łukasz Prokorym. Jak podkreślił, unijny pakt dla regionów przygranicznych powinien koncentrować się na narzędziach, które spowodują, że to trudne sąsiedztwo nie będzie przeszkadzało w rozwoju.

- W naszych regionach (...) jest bardzo, bardzo trudno, żebyśmy namówili naszych rodzimych inwestorów do tego, żeby inwestowali, a niezmiernie trudno jest znaleźć inwestorów zagranicznych z oczywistych względów, którzy mogliby inwestować w naszych województwach - powiedział marszałek województwa warmińsko-mazurskiego Marcin Kuchciński. By przyciągnąć inwestorów do ich regionów, marszałkowie chcą zwiększenia limitu pomocy de minimis dla przedsiębiorstw udzielanej w ich województwach. Spowoduje to zróżnicowanie poziomu wsparcia oferowanego przez regiony z korzyścią dla terytoriów przygranicznych. To - jak dowodził Kuchciński - może zachęcić firmy do inwestowania.

Marszałkowie chcą też zwiększenia poziomu dofinansowania unijnego projektów infrastrukturalnych. Proponują, by udział funduszy unijnych w projektach związanych z ochroną zdrowia, transportem kolejowym, drogowym czy inwestycjami w energetykę wynosił nawet 95 proc.

- Nasze regiony wschodnie (...) w dokumentach (...) NATO są uznane za regiony o największym ryzyku konfliktu bądź sytuacji kryzysowej. W okresie, kiedy tych konfliktów nie ma, te drogi, ta infrastruktura kolejowa, drogowa będzie wspierała rozwój przedsiębiorców, rozwój naszych regionów, ale w sytuacjach konfliktowych będzie pomagała przeprowadzić ewakuację ludności, dostawę leków, dostawę żywności czy dostawę wody - mówił Prokorym.

Kuchciński dodał, że regiony wschodnie w UE wyludniają się najszybciej w całej UE. - Te instrumenty powinny być również skierowane na tzw. prawo do pozostania, czyli na rozwój edukacji, rozwój mieszkalnictwa, rozwój kultury oraz rozwój rynku pracy, tak aby jak najwięcej było zachęt, aby mieszkańcy tych powiatów granicznych nie uciekali do innych regionów naszych krajów, ale chcieli pozostać, pracować i rozwijać nasze regiony wschodnie UE - dowodził.

Europoseł KO Jacek Protas zapowiedział, że dokument z postulatami obu województw w przyszłym tygodniu zostanie przekazany wiceprzewodniczącemu KE Raffaelowi Fitto, który pracuje nad paktem dla wschodnich regionów przygranicznych.

Z Brukseli Magdalena Cedro (PAP)