Pomorska metropolia. Jest szansa dla Elbląga

Sejm przyjął w piątek ustawę o związku metropolitalnym w województwie pomorskim. Obejmie on 61 pomorskich gmin i powiatów, a nowe przepisy przewidują również możliwość udziału samorządów spoza regionu. Jeśli ustawa wejdzie w życie, do związku będzie mógł przystąpić także Elbląg.

Za przyjęciem ustawy zagłosowało 245 posłów. Poparli ją parlamentarzyści Koalicji Obywatelskiej, PSL, Lewicy, Polski 2050, Centrum i Razem. Przeciw było 185 posłów, głównie z Prawa i Sprawiedliwości. Podzielona była również Konfederacja. Sześciu jej posłów zagłosowało za ustawą, a sześciu przeciw.

Jeśli chodzi o parlamentarzystów z okręgu elbląskiego, za ustawą zagłosowali Elżbieta Gelert (KO), Katarzyna Królak (KO), Stanisław Gorczyca (KO) oraz Zbigniew Ziejewski (PSL). Przeciw byli Teresa Wilk (PiS) i Leonard Krasulski (PiS). Robert Gontarz (PiS) nie uczestniczył w głosowaniu (dzień wcześniej został ojcem). Andrzej Śliwka (PiS) jako jedyny poseł w Sejmie wstrzymał się od głosu.

Projekt ustawy o związku metropolitalnym w województwie pomorskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw, przygotowany przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, zakłada wprowadzenie podstawy prawnej do utworzenia związku metropolitalnego w województwie pomorskim. Nowelizuje także ustawę z marca 2017 roku o związku metropolitalnym w województwie śląskim oraz wybrane przepisy sektorowe, aby zapewnić sprawne funkcjonowanie obu metropolii.

Projekt nie tworzy nowego szczebla samorządu ani nie zmienia granic gmin czy powiatów. Związek metropolitalny ma być strukturą zarządczo-koordynacyjną służącą realizacji wspólnych zadań przez samorządy.

Jak wskazano w uzasadnieniu projektu, celem jest usprawnienie wykonywania zadań publicznych o charakterze samorządowym w ściśle określonych obszarach. Związek metropolitalny będzie realizował zadania związane z polityką rozwoju, ładem przestrzennym, publicznym transportem zbiorowym, mobilnością miejską, adaptacją do zmian klimatu oraz promocją regionu.

W praktyce ma to pozwolić na lepszą integrację komunikacji publicznej, bardziej spójne planowanie przestrzenne i skuteczniejsze reagowanie na wyzwania środowiskowe.

Przepisy przewidują również możliwość realizowania dodatkowych zadań, jeśli zostaną one zapisane w statucie związku. Chodzi między innymi o wspieranie rynku pracy i aktywizację zawodową mieszkańców, rozwój usług społecznych, politykę innowacyjną, edukację, szkolnictwo wyższe i badania naukowe, a także kulturę oraz inwestycje komunalne.

Przed głosowaniem nad całością projektu posłowie rozpatrzyli poprawki zgłoszone w drugim czytaniu. Przyjęto poprawki rekomendowane przez Komisję Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisję Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej. Miały one charakter redakcyjny i doprecyzowujący. Ich celem było dostosowanie nowych regulacji do obowiązujących przepisów dotyczących metropolii śląskiej.

Sejm odrzucił natomiast poprawki zgłoszone przez PiS i Konfederację. Dotyczyły one ograniczenia katalogu zadań związku metropolitalnego, w tym części kompetencji związanych z polityką rozwoju i promocją gospodarczą.

Ustawą zajmie się teraz Senat. Po zakończeniu prac parlamentarnych dokument trafi do podpisu prezydenta Karola Nawrockiego.

O ustanowienie formalnej metropolii na Pomorzu od lat zabiegają samorządy należące do Obszaru Metropolitalnego Gdańsk–Gdynia–Sopot. Tworzy go 61 miast, gmin i powiatów województwa pomorskiego, zamieszkanych przez około 1,6 mln osób.

Samorządowcy podkreślają, że powołanie metropolii ma być szansą nie tylko dla największych miast, ale także dla mniejszych miejscowości i gmin wiejskich. Ich zdaniem nowe przepisy pozwolą skuteczniej pozyskiwać i wykorzystywać środki na rozwój regionu.

Ustawa przewiduje stabilne finansowanie związku metropolitalnego, które według szacunków mogłoby docelowo wynosić około pół miliarda złotych rocznie. Dodatkowe środki miałyby zostać przeznaczone między innymi na zakup autobusów, tramwajów, trolejbusów i pociągów, tworzenie nowych połączeń komunikacyjnych oraz koordynację budowy najważniejszych inwestycji drogowych. Za rozwojem transportu ma iść również poprawa dostępności do usług zdrowotnych, szkół, uczelni, instytucji kultury i miejsc pracy.